19 wrzesień 2014

W Wiśle-Jaworniku w dniach 12-14 września br. odbyło się XX Forum Ewangelickie, pod hasłem: „Kobiety w społecznościach Kościołów ewangelickich – tradycja, współczesność, perspektywy”.  W czwartek 12 września (dzień przyjazdu) zorganizowana została wycieczka śladami Jury Gajdzicy (Poniżej krótka notka biograficzna).
Drugiego dnia (oficjalne rozpoczęcie obrad z udziałem zaproszonych gości) uczestnicy wysłuchali referatów, brali udział w dyskusjach. Wieczorem, jako kolacja, było ognisko z grillem z udziałem zespołu folklorystycznego. Jednak pogoda popsuła nieco zamiary organizatorów. Deszcz, zmusił uczestników do przejścia do jadalni. Zabawa odbyła się  przy akompaniamencie przyśpiewek i pieśni górali cieszyńskich.
W sobotę, oprócz wygłoszonych referatów, Władysława Magiera zaprezentowała postać Marii Geysztowt-Bernatowicz (poniżej  notka biograficzna).
W niedzielę w kościele Jezusowym w Cieszynie odbyło się nabożeństwo gdzie kazanie wygłosił ks. Michał Jabłoński. Następnie odbyło się uroczyste  odsłonięcie  tablicy poświęconej tłumaczce „Zarysu dziejów Reformacji w Polsce” Waleriana Krasińskiego.

NOTKI BIOGRAFICZNE:

JURA GAJDZICA
Syn Jerzego, chłopa-zagrodnika, i Marii z Malców. Czytać nauczył się w domu, później przez kilka lat uczył się w jednoklasowej szkole ewangelickiej w Ustroniu (założonej w roku 1785). Pracował na 15-morgowym gospodarstwie, które w roku 1794 przekazał mu ojciec. Był także woźnicą (furmanem), przewożąc rudy metali i sól z/do Słowacji.
Gajdzica był jednym z najbardziej znanych (o ile nie najsławniejszym) śląskich „piśmiorzy”, czyli autorów chłopskich „zapiśników” (pamiętników). Jego pamiętniki zachowały się i są do dziś nieocenionym źródłem wiedzy historycznej i socjologicznej o Śląsku Cieszyńskim i jego mieszkańcach początków XIX w. Pierwsza część jego pamiętnika pt. „Nieco z kroniki Cieszęski” zawiera chronologię ważnych dla Śląska Cieszyńskiego wydarzeń do końca XVIII w. Część druga pt. „Dlo pamięci rodu ludzkiego”, obejmująca lata 1805-1840, to zapiski autora z czasów, gdy jako furman woził rudę żelaza ze Słowacji do ustrońskiej huty lub przemierzał szlak solny od Wieliczki po Preszburg (Bratysławę). Gajdzica gromadził książki i posiadał też wyjątkowo bogatą, jak na chłopa, bibliotekę z licznymi starodrukami (ponad 60 tomów), w części własnoręcznie oprawionymi. Co najmniej od roku 1812 posługiwał się też pierwszym w Polsce chłopskim ekslibrisem.
(źródło-Wikipedia)

MARIA GEYSZTOWT BERNATOWICZ
Urodziła się w majątku Jastrzęmbinka w guberni kijowskiej, ale szlachecka rodzina Geysztowt -  Bernatowiczów pochodziła z Litwy. Maria po powstaniu styczniowym osiadła w Szwajcarii i tam aktywnie uczestniczyła w życiu polskiej emigracji. Interesowała się również życiem religijnym i sposobem wychowania dziewcząt. Te metody przeniosła później na ziemie polskie, założyła w Krakowie internat dla dziewcząt. Do Cieszyna przeprowadziła się w 1905 r, a dom przy ulicy Błogockiej nazwała „dworkiem  Pojata”. Założyła fundacje dla kształcących się w polskich szkołach niezamożnych ewangelickich chłopców i dziewcząt, zajmowała się również szeroko rozumianą działalnością społeczną, znalazła się wśród założycielek polskiego Ewangelickiego Stowarzyszenia  Niewiast i jako pierwsza przewodnicząca, stała na czele Stowarzyszenia do 1920 r.
Dziełem jej życia było jednak tłumaczenie z języka angielskiego dwutomowego Zarysu dziejów powstania i upadku reformacji w Polsce W. hr. Krasińskiego. Dwa tomy wydano w Warszawie w latach 1903 i 1904. Jest to jedyne tłumaczenie Historii do czasów współczesnych. Później przetłumaczyła z francuskiego modlitewnik Naprzód - Czytania i rozmyślania biblijne na każdy dzień roku Thomasa Franka. Książka ukazała się w Cieszynie w 1911 r. Książki tłumaczyła piękną, literacką polszczyzną, nie używała obcych zwrotów. Nigdy nie wyszła za mąż i nie miała bliskiej rodziny, zmarła w 1938 r. w Cieszynie.
Była wyznania Ewangelicko-Reformowanego.
(żródło-Wikipedia)